Krijgt Brabant gezondere lucht?

Een motie luchtkwaliteit van GroenLinks kreeg de meerderheid bij de begroting 2018. Op 23 februari kwam het RIVM een toelichting geven op luchtmetingen. Jammer alleen dat GS de Staten in diezelfde sessie overspoelde met nieuwe plannen. GroenLinks blijft bij het oorspronkelijk plan om de luchtkwaliteit beter vast te stellen. Heel Brabant verdient namelijk schone lucht.

In grote delen van Brabant staan geen officiële RIVM-meetpalen waarmee de luchtkwaliteit kan worden vastgesteld. Met de SP, PvdA, 50PLUS en de Partij voor de Dieren diende GroenLinks bij de begroting 2018 een motie in, die vervolgens een Statenmeerderheid kreeg. De motie riep op om te onderzoeken welke kosten er verbonden zijn aan het uitbreiden van het Landelijk Meetnetwerk Luchtkwaliteit met meetpunten in Brabant en hierover te rapporteren.

GS vulde de motie in middels een informatieve themavergadering. Die begon goed. Guus Stefess, coördinator van het Landelijk Meetnet Luchtkwaliteit (LML) gaf uitleg over. Met het LML van het RIVM voert Nederland de taken uit tot meetverplichting uit voorkomen uit de Europese richtlijn (EC50) voor luchtkwaliteit. Nederland voldoet aan de Europese luchtkwaliteitsnormen. Maar, zo gaf het RIVM toe na een vraag van GroenLinks, nog niet aan de normen van de wereldgezondheidsorganisatie (WHO). En zeker Brabant niet.

Omdat we de luchtkwaliteit in Brabant nu vooral berekenen met modellen, en niet meten, is het niet duidelijk hoe gezond of ongezond onze lucht is. Hagar Roijackers: “GroenLinks pleit daarom al langer voor uitbreiding van het officiële RIVM-meetnet. Weliswaar zijn er allerlei informele meetnetten, zoals burgermetingen en e-noses, maar die hebben geen wetenschappelijke en juridische waarde. Je kunt er dus als burger of politiek geen schonere lucht mee afdwingen.”

Flink bezuinigd

De overheid heeft flink bezuinigd op de RIVM-meetpalen. Landelijk zijn we van 210 naar 50 meetstations gegaan (in Brabant 9, op vijf locaties). Het college van GS wil voorlopig nog geen nieuwe palen laten plaatsen. Het huidige minimum van 5 locaties (9 palen) in Brabant voldoet aan de Europese richtlijn (achtergrondstation aanwezig, industrie bemeten, veehouderijlocatie bemeten, metropolitane regio bemeten). Maar we zijn binnen Europa wel een unieke regio: zeer dichtbevolkt, veel unieke natuur, veel wegen, veel industrie, veel veehouderij. Veel uitstoot dus, en veel mensen en natuur om te willen beschermen.

In de sessie van 23 februari kwamen vervolgens vanuit GS allerlei nieuwe plannen in relatie tot luchtkwaliteit. Over de inzet van sensortechnologie, mobiele metingen en een extra opdracht aan de Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant voor extra metingen rondom veehouderijen in het kader van het VGO-onderzoek naar de gezondheid van omwonenden. Kosten: 4 miljoen euro. Daarover komt ongetwijfeld bij de Perspectiefnota een voorstel vanuit GS. Gezien het doel is er dikke kans dat GroenLinks dat voorstel zal steunen. Maar we zullen niet nalaten opnieuw, en nu hopelijk definitief, te pleiten voor het plaatsen van officiële RIVM-meetpalen die de Brabantse luchtkwaliteit vaststellen.